Cijene goriva u Republici Srpskoj neprestano rastu: Mjere vlasti, za razliku od onih u Srbiji, samo su obično šminkanje problema

Nova eskalacija sukoba na Bliskom istoku ponovo je uzdrmala svjetsko tržište nafte. Cijene su naglo porasle, pojedine vrste nafte premašile su 90 dolara po barelu, a vozači u Republici Srpskoj trenutno plaćaju gorivo i do 3,15 maraka po litru. Dok Vlada produžava mjeru povrata dijela akcize do sredine avgusta, postavlja se pitanje hoće li to biti dovoljno da ublaži novi udar na džepove građana.

Sukobi između Sjedinjenih Američkih Država i Irana određuju kretanje cijena nafte na svjetskim berzama i na to ne možemo uticati, kaže ekonomista Zoran Pavlović. 

Dodaje da bi se situacija mogla stabilizovati tek kada rast cijena goriva počne značajnije da se odražava i na američko tržište.  

„Mi jedino što možemo gledati da li kupujemo kod nekoga ko je direktni uvoznik i distributer, jer u tom slučaju nema više distributera. Distributer svaki u veleprodaji ima pravo na 6 pfeninga maržu, a u malopridaji je 25, tako da zavisno od toga da li ste kupili od nekoga ko je uvezao i odmah isporučio svojim pumpama, onda će vam biti povoljnije, nego da kupujete od nekoga ko je mala pumpa, pa druga ili treća u nizu veleprodavaca koji ih sabdijevaju", kaže Pavlović.

Za razliku od Republike Srpske, gdje je Vlada produžila odluku o povratu dijela akcize od 0.10 maraka po litru do 15. avgusta, Vlada Srbije usvojila je odluku o privremenom smanjenju akciza za 20 odsto, što će za građane Srbije značiti veliku olakšicu. Pavlović smatra da mjera u Republici Srpskoj predstavlja obično šminkanje problema.

„Vlada Srbije je praktično, pod njenom kontrolom je Uprava za indirektno oporezivanje i onda oni mogu direktno nalozima Vlade da koriguju cijene ili intervenišu na tržištu. Mi smo tu opciju imali kao prijedlog, koji je usvojen u Parlamentarnoj skupštini BiH, kao pravo Savjeta ministara da može da interveniše obustavljanjem naplate akcize koja iznosi 30, odnosno 40 pfeninga po litru, ali to u Domu naroda nisu prihvatili predstavnici SNSD-a i HDZ-a, odnosno nisu se pojavili na glasanju“, ocijenio je Pavlović.

Prognoze ukazuju da bi cijene nafte mogle nastaviti da rastu, što bi građane moglo dodatno da optereti.

Istovremeno, izostaju konkretnije mjere koje bi ublažile posljedice poskupljenja. Neke odgovore smo pokušali da dobijemo i od Udruženja distributera nafte i naftnih derivata Republike Srpske, ali nismo uspjeli da stupimo u kontakt sa njima. 

(BN) Foto: BN